ప్రభుత్వ హాస్టళ్లకు విద్యార్థుల గుడ్‌బై!.. లక్షకు పైగా సీట్లు ఖాళీ

తెలంగాణలో ప్రభుత్వ డిగ్రీ కళాశాలలు, రెసిడెన్షియల్ డిగ్రీ కళాశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాలకు అనుబంధంగా ఉన్న ప్రభుత్వ హాస్టళ్లకు విద్యార్థులు క్రమంగా దూరమవుతున్నారు. ఫలితంగా రాష్ట్రవ్యాప్తంగా లక్షకు పైగా హాస్టల్ సీట్లు ఖాళీగా ఉండటం రాష్ట్ర ఉన్నత విద్యా వ్యవస్థలో మారుతున్న పరిస్థితులకు అద్దం పడుతోంది.

ఆల్ ఇండియా సర్వే ఆన్ హయ్యర్ ఎడ్యుకేషన్ (AISHE) తాజా నివేదిక ప్రకారం, తెలంగాణలో మొత్తం 1,414 ప్రభుత్వ హాస్టళ్లు ఉన్నాయి. వీటిలో 3,49,153 మంది విద్యార్థులకు వసతి కల్పించే సామర్థ్యం ఉండగా, ప్రస్తుతం 2,45,113 మంది మాత్రమే నివసిస్తున్నారు. దీంతో లక్షకు పైగా సీట్లు ఖాళీగా మిగిలిపోయాయి.

ఈ పరిస్థితికి ప్రధాన కారణంగా ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో సరైన మౌలిక వసతులు లేకపోవడాన్ని విద్యార్థి సంఘాలు పేర్కొంటున్నాయి. పాత భవనాలు, తాగునీటి సమస్యలు, పరిశుభ్రత లోపించడం, సరిపడా మరుగుదొడ్లు లేకపోవడం, నాణ్యమైన భోజనం అందకపోవడం వంటి సమస్యల కారణంగా విద్యార్థులు ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో ఉండేందుకు ఆసక్తి చూపడం లేదని చెబుతున్నారు.

స్టూడెంట్ ప్రొటెక్షన్ ఫోర్స్ నేత వి. దిలీప్ మాట్లాడుతూ, ముఖ్యంగా ప్రొఫెషనల్ కళాశాలల్లో ప్రభుత్వ హాస్టళ్ల పరిస్థితి ఆశించిన స్థాయిలో లేదన్నారు. ఇటీవల జేఎన్‌టీయూ మహబూబాబాద్ విద్యార్థులు హాస్టల్ సమస్యలపై ఆందోళన చేసిన విషయాన్ని గుర్తు చేస్తూ, ప్రభుత్వ హాస్టల్‌లో ఉండేందుకు ఒక విద్యార్థికి నెలకు సుమారు రూ.2,500 వరకు ఖర్చవుతోందని తెలిపారు. హాస్టళ్ల సమస్యలతో పాటు విద్యా వ్యవస్థలో కూడా లోపాలు ఉన్నాయని దిలీప్ అభిప్రాయపడ్డారు. కొత్త కోర్సులను ప్రవేశపెట్టడం మాత్రమే సరిపోదని, వాటికి అవసరమైన అధ్యాపకులు, పరిశ్రమలతో అనుసంధానం (ఇండస్ట్రియల్ ఎక్స్‌పోజర్), సరైన మార్గదర్శకత్వం కల్పించాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు. ఇవి లేకపోతే విద్యార్థులు ఆ కోర్సుల్లో చేరేందుకు ఆసక్తి చూపరని పేర్కొన్నారు.

ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో ఉంటున్న విద్యార్థులు కూడా ఇలాంటి సమస్యలనే ప్రస్తావిస్తున్నారు. హైదరాబాద్‌లోని ఓ ప్రముఖ విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుతున్న బి. సాయి తనుజ్ మాట్లాడుతూ, ప్రభుత్వ కళాశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాల్లో అవసరమైన సౌకర్యాలు వెంటనే అందవని చెప్పారు. విద్యార్థులు పదేపదే యాజమాన్యాన్ని కోరిన తర్వాతే చర్యలు తీసుకుంటారని, అయితే అన్ని విద్యాసంస్థల్లో పరిస్థితి ఒకేలా లేదని పేర్కొన్నారు.

మరోవైపు, అధికారులు మాత్రం ఈ పరిస్థితికి వేరే కారణాలు చెబుతున్నారు. తెలంగాణ ఉన్నత విద్యామండలి (TGCHE) ఛైర్మన్ ప్రొఫెసర్ వి. బాలకిష్టారెడ్డి మాట్లాడుతూ, ప్రధానంగా ఉద్యోగ మార్కెట్‌లో డిమాండ్ తగ్గిన పాత కోర్సులు నిర్వహిస్తున్న ప్రభుత్వ రెసిడెన్షియల్ కళాశాలల్లోనే ఎక్కువ హాస్టల్ సీట్లు ఖాళీగా ఉన్నాయని తెలిపారు. ప్రస్తుతం విద్యార్థులు ఉపాధి అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉన్న కోర్సులను ఎంచుకుంటూ, హాస్టల్ సౌకర్యాలు మెరుగ్గా ఉన్న ప్రైవేట్ ఇంజినీరింగ్ కళాశాలలు, విశ్వవిద్యాలయాల్లో చేరుతున్నారని వివరించారు.

అందువల్ల పరిశ్రమల అవసరాలకు అనుగుణంగా కోర్సులను పునఃసమీక్షించి, వాటిని నవీకరించాల్సిన అవసరం ఉందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.మొత్తంగా చూస్తే... ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో మౌలిక వసతుల కొరత, విద్యా నాణ్యతపై సందేహాలు, ఉద్యోగ మార్కెట్‌కు అనుగుణంగా కోర్సులు లేకపోవడం వంటి కారణాల వల్ల తెలంగాణలో ప్రభుత్వ హాస్టళ్లకు విద్యార్థులు క్రమంగా గుడ్‌బై చెబుతున్న పరిస్థితి కనిపిస్తోంది.

ఈ-కేవైసీ చేయకపోతే గ్యాస్ సిలిండర్ బంద్? గ్రేటర్ హైదరాబాద్ వినియోగదారులకు కీలక హెచ్చరికగ్రేటర్ హైదరాబాద్‌లోని ఎల్పీజీ గ్యాస్ వినియోగదారులకు ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు కీలక హెచ్చరిక జారీ చేశాయి. ప్రతి గ్యాస్ కనెక్షన్‌కు ఈ-కేవైసీ (e-KYC) తప్పనిసరిగా పూర్తి చేయాలని స్పష్టం చేస్తున్నాయి. నిర్ణయించిన గడువులోగా ఈ ప్రక్రియ పూర్తి చేయని వినియోగదారుల గ్యాస్ సరఫరాపై ఆంక్షలు విధించే అవకాశముందని గ్యాస్ డీలర్లు హెచ్చరిస్తున్నారు.

అధికారుల ప్రకారం, ఈ-కేవైసీ ప్రధాన ఉద్దేశం అర్హులైన లబ్ధిదారులను గుర్తించడం, బోగస్ లేదా డూప్లికేట్ కనెక్షన్లను తొలగించడం, అలాగే గృహ అవసరాల కోసం ఇచ్చే ఎల్పీజీ సిలిండర్లను వాణిజ్య అవసరాలకు అక్రమంగా వినియోగించకుండా అరికట్టడం.

ప్రస్తుతం తెలంగాణలో సుమారు 1.3 కోట్ల గృహ వినియోగ ఎల్పీజీ కనెక్షన్లు ఉన్నాయి. గ్రేటర్ హైదరాబాద్ పరిధిలో సుమారు 30 లక్షల డొమెస్టిక్ గ్యాస్ కనెక్షన్లు ఉండగా, ఇప్పటివరకు సుమారు 70 శాతం మంది మాత్రమే ఈ-కేవైసీ పూర్తి చేశారు. మిగిలిన 30 శాతం మంది ఇంకా ప్రక్రియ పూర్తి చేయలేదు.

ఈ పరిస్థితి కొనసాగితే ఈ-కేవైసీ చేయని కనెక్షన్లకు గ్యాస్ డెలివరీ నిలిపివేసే దిశగా కంపెనీలు చర్యలు తీసుకునే అవకాశం ఉందని డీలర్లు చెబుతున్నారు. మరోవైపు, పెరుగుతున్న డిమాండ్‌కు అనుగుణంగా గ్యాస్ సరఫరాను సమర్థవంతంగా నిర్వహించేందుకు కూడా ఈ ప్రక్రియ అవసరమని అధికారులు పేర్కొంటున్నారు.

గ్యాస్ కనెక్షన్ల ఈ-కేవైసీ ప్రక్రియను 2024 జూన్‌లో ప్రారంభించారు. మొదట దీనికి ఏడాది గడువు ఇచ్చినప్పటికీ, తర్వాత దీనిని నిరంతర ప్రక్రియగా కొనసాగిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ గణనీయమైన సంఖ్యలో వినియోగదారులు ఇప్పటికీ ఈ-కేవైసీ పూర్తి చేయకపోవడంతో ఆయిల్ కంపెనీలు వేగం పెంచాయి. గతంలో 2014లో ప్రారంభించిన ఈ-కేవైసీ కార్యక్రమం దాదాపు ఐదేళ్లపాటు కొనసాగగా, ఈసారి మాత్రం రెండేళ్లలోనే ప్రక్రియను పూర్తి చేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాయి.

ఇటీవలి కాలంలో గృహ వినియోగానికి ఇచ్చే సబ్సిడీ గ్యాస్ సిలిండర్లను హోటళ్లు, టిఫిన్ సెంటర్లు, వీధి వ్యాపారులు వాణిజ్య అవసరాలకు అక్రమంగా వినియోగిస్తున్న ఘటనలు బయటపడటంతో నిబంధనలను మరింత కఠినతరం చేశారు. ప్రభుత్వ సంక్షేమ పథకాల మాదిరిగానే గ్యాస్ కనెక్షన్లలో కూడా నిజమైన లబ్ధిదారులనే గుర్తించి సేవలు అందించాలన్న ఉద్దేశంతో ఈ-కేవైసీని తప్పనిసరి చేస్తున్నారు.వినియోగదారులు ఇంటి నుంచే సంబంధిత గ్యాస్ కంపెనీల అధికారిక మొబైల్ యాప్ ద్వారా ఈ-కేవైసీ పూర్తి చేసుకోవచ్చు. ఆ అవకాశం లేకపోతే గ్యాస్ డెలివరీ సిబ్బంది వద్ద ఉన్న మొబైల్ యాప్ ద్వారా లేదా నేరుగా గ్యాస్ ఏజెన్సీకి వెళ్లి బయోమెట్రిక్ ధృవీకరణతో ప్రక్రియ పూర్తి చేయవచ్చు.

గ్యాస్ డీలర్లు, అధికారులు ఒకటే సూచన చేస్తున్నారు. చివరి నిమిషం వరకు వేచి చూడకుండా వెంటనే ఈ-కేవైసీ పూర్తి చేసుకుంటే భవిష్యత్తులో గ్యాస్ సరఫరా లేదా ఇతర సేవల్లో ఎలాంటి ఇబ్బందులు ఎదురుకావని చెబుతున్నారు. అందుకే ప్రతి వినియోగదారుడు తమ గ్యాస్ కనెక్షన్ ఈ-కేవైసీ స్థితిని ఒకసారి పరిశీలించి, అవసరమైతే వెంటనే పూర్తి చేసుకోవాలని సూచిస్తున్నారు.