ఆదిలాబాద్ సీసీఐలో మూగబోయిన సైరన్ :కార్మికుల కన్నీటి గాథ

కేంద్రప్రభుత్వ ఆధీనంలోని ఆదిలాబాద్ సీసీఐ కర్మాగారం ప్రాంగణంలో కార్మికుల క్వార్టర్లు, గెస్టుహౌస్, సిమెంటు ఉత్పత్తి ప్లాంటు నేడు శిథిలమై నిరుపయోగంగా మారింది. ఒకప్పుడు గర్జించిన యంత్రాలు ఇప్పుడు తుప్పు పట్టి నిలిచిపోయాయి. ఇటీవల కర్మాగారానికి చెందిన యంత్రపరికరాలను స్రాప్‌గా విక్రయించేందుకు చర్యలు ప్రారంభమవడం పరిస్థితిని మరింత క్లిష్టంగా మార్చింది. ఈ నిర్ణయం అమలులోకి వస్తే సిమెంటు ఫ్యాక్టరీ పునఃప్రారంభంపై ఉన్న ఆశలు దాదాపు అడియాసలే అయ్యాయని కార్మిక సంఘాలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.మరోవైపు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం, ప్రజాప్రతినిధులు ఫ్యాక్టరీ పునరుద్ధరణపై ఆసక్తి చూపుతున్నట్టు అప్పుడప్పుడు సంకేతాలు ఇస్తున్నప్పటికీ, కేంద్ర స్థాయిలో స్పష్టమైన నిర్ణయం లేకపోవడం వల్ల ప్రక్రియ ముందుకు సాగడం లేదు. ఫ్యాక్టరీని పునరుద్ధరించాలని తాము కార్మికుల పక్షాన చేసిన పోరాటం ఫలించ లేదని ఆల్ ఇండియా సిమెంటు ఫెడరేషన్ ప్రధాన కార్యదర్శి, కార్మిక నాయకుడు ఎస్ విలాస్ ‘ఫెడరల్ తెలంగాణ’కు చెప్పారు. ఫ్యాక్టరీని తెరిపించి కార్మికులకు ఉపాధి కల్పించాలని కోరుతూ తాము కోర్టుకు వెళ్లడంతోపాటు ఉద్యమాలు చేసినా ఫలితం లేకుండా పోయిందని ఆయన ఆవేదనగా చెప్పారు.

ఫ్యాక్టరీ మూతతో ఉపాధి కోల్పోయిన కార్మికులు ఇప్పటికీ ఆర్థిక ఇబ్బందులతో సతమతమవుతున్నారు. సిమెంటు కర్మాగారంలో 3వేల మందికి పైగా కార్మికులుండగా, వారిలో కొందరు ఇతర ప్రాంతాలకు వలస వెళ్లగా, మరికొందరు చిన్నచిన్న పనులతో జీవనం కొనసాగిస్తున్నారు. భూములు ఇచ్చిన రైతులు కూడా నష్టపోయిన వర్గంగా మిగిలిపోయారు. ఆదిలాబాద్ లో స్థానికంగా వ్యాపారాలు, రవాణా సెక్టార్లు తీవ్ర ప్రభావాన్ని చవిచూశాయి. ఒకప్పుడు కర్మాగారం చుట్టూ కళకళలాడిన ప్రాంతం ఇప్పుడు నిశ్శబ్దంగా మారింది.ఆర్థిక ఇబ్బందులతో తాము అవస్థలు పడుతున్నామని సీసీఐ ఎలక్ట్రీషీయన్ జి భూషణం ‘ఫెడరల్ తెలంగాణ’కు చెప్పారు.తనకు భార్య ముగ్గురు పిల్లలున్నారని, ఫ్యాక్టరీ మూతపడటంతో పిల్లల చదువులకు ఆటంకం కలిగిందని భూషణం చెప్పారు.

ఆదిలాబాద్‌లో సిమెంటు ఫ్యాక్టరీ మూతపడటం వల్ల కార్మికులు ఉపాధి కోల్పోయి రోడ్డున పడ్డారు.ఆదిలాబాద్ లో ఒకప్పుడు మూడు వేల మందికి ఉపాధి కల్పించిన సిమెంటు కార్పోరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (CCI) సిమెంటు ఫ్యాక్టరీ మూతపడటంతో కార్మికుల జీవితాలు సంక్షోభంలోకి వెళ్లిపోయాయి. 1984వ సంవత్సరంలో ప్రారంభమైన ఈ ఫ్యాక్టరీ ప్రాంతీయ అభివృద్ధికి కీలకంగా నిలిచినా, ఆర్థిక నష్టాల కారణంగా దశలవారీగా క్షీణించి చివరకు 2008లో పూర్తిగా మూతపడింది.ఫ్యాక్టరీ మూతతో నేరుగా, పరోక్షంగా ఆధారపడిన వేలాది కుటుంబాలు ఉపాధి కోల్పోయాయి. ఫ్యాక్టరీ పునఃప్రారంభం అవుతుందనే ఆశతో ఎన్నో ఏళ్లుగా ఎదురుచూస్తున్న కార్మికులకు ఇటీవల కేంద్ర ప్రభుత్వం యంత్రాలను స్క్రాప్‌గా విక్రయించేందుకు టెండర్లు పిలవడం పెద్ద దెబ్బగా మారింది. ఫ్యాక్టరీ మూసివేసి తమకు రావాల్సిన బకాయిలు చెల్లించక బాధలు పడుతున్నామని సీసీఐ మాజీ స్టోర్స్ ఉద్యోగి టి. రాజన్న ‘ఫెడరల్ తెలంగాణ’కు చెప్పారు. జీతాలు లేక తాను ఆర్థికంగా పలు అవస్థలు పడ్డానని రాజన్న తెలిపారు.

ఫ్యాక్టరీ మూతపడిన తర్వాత కార్మికుల్లో తీవ్ర నిరాశ నెలకొంది. ఒకప్పుడు స్థిరమైన ఉపాధితో కుటుంబాలను పోషించిన కార్మికులు, ఫ్యాక్టరీ మూతతో ఒక్కసారిగా ఆదాయం కోల్పోయి ఆర్థికంగా కుదేలయ్యారు.ఉద్యోగం కోల్పోవడం, అప్పులు, కుటుంబ బాధ్యతలు...ఇవన్నీ కలిసి అనేక మందిని మానసిక ఒత్తిడికి గురిచేశాయి. కొన్ని కుటుంబాల్లో తీవ్ర నిరాశ, ఆవేదన నెలకొనగా, ముగ్గురు కార్మికులు ఆత్మహత్య చేసుకున్న విషాదకర ఘటనలు చోటుచేసుకున్నాయని సిమెంట్ కర్మాగారం కార్మికుల సంఘం ప్రధాన కార్యదర్శి ఎస్ విలాస్ చెప్పారు.

ఫ్యాక్టరీ మూతతో కార్మికులు మాత్రమే కాకుండా వారి కుటుంబాలు కూడా తీవ్రమైన ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నాయి. పిల్లల చదువులు ఆగిపోవడం, వైద్య ఖర్చులు భరించలేకపోవడం, రోజువారీ అవసరాలు కూడా తీర్చుకోలేని పరిస్థితులు నెలకొన్నాయని సీసీఐ కార్మికులు భూషణం, టి రాజన్నలు చెప్పారు. కొందరు కార్మికులు ఇతర ప్రాంతాలకు వలస వెళ్లి చిన్నచిన్న పనులు చేస్తూ జీవనం కొనసాగిస్తున్నారు.ఈ పరిస్థితుల్లో కార్మిక సంఘాలు, స్థానిక ప్రజాప్రతినిధులు ప్రభుత్వం జోక్యం చేసుకుని ఫ్యాక్టరీ పునరుద్ధరణ లేదా ప్రత్యామ్నాయ ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించాలని వారు డిమాండ్ చేశారు.

సిమెంటు పరిశ్రమ మూతపడటంతో ఆదిలాబాద్ అభివృద్ధికి బ్రేక్ పడినట్లయింది.దశాబ్దాల క్రితం స్థాపించిన సిమెంటు ఫ్యాక్టరీ అప్పట్లో ఆదిలాబాద్ ఆర్థిక వ్యవస్థకు మూలస్తంభంగా నిలిచింది. వేలాది మందికి నేరుగా, పరోక్షంగా ఉపాధి కల్పిస్తూ, పరిసర ప్రాంతాల్లో చిన్న పరిశ్రమలు, వ్యాపారాల అభివృద్ధికి దోహదపడింది. ఫ్యాక్టరీ కారణంగా రవాణా, గృహ నిర్మాణం, హోటల్ వ్యాపారం వంటి అనేక రంగాలు అభివృద్ధి చెందాయి.అయితే ఆర్థిక నష్టాలు, నిర్వహణ లోపాలు వంటి కారణాలతో ఫ్యాక్టరీ మూతపడటంతో పరిస్థితి పూర్తిగా మారిపోయింది. ఒక్కసారిగా ఉపాధి అవకాశాలు తగ్గిపోవడంతో కార్మికులు వలస వెళ్లాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. స్థానిక యువతకు ఉద్యోగ అవకాశాలు లేక నిరుద్యోగం పెరిగింది.

ఆదిలాబాద్ లో సిమెంటు ఫ్యాక్టరీ స్థాపన కోసం దశాబ్దాల క్రితం తమ సొంత భూములను అప్పగించిన రైతులు నేడు తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారు. అభివృద్ధి పేరుతో ప్రభుత్వం ఇచ్చిన హామీలపై నమ్మకం ఉంచి భూములు ఇచ్చిన వారు, ఇప్పుడు జీవనోపాధి కోసం తంటాలు పడుతున్నారు.ఫ్యాక్టరీ వస్తే ఉద్యోగాలు, ప్రాంతీయ అభివృద్ధి, పిల్లలకు భవిష్యత్తు ఉంటుందని ఆశించిన రైతులు… ఆ ఆశలు నెరవేరక నిరాశలో మునిగిపోయారు. కొందరికి తాత్కాలిక పరిహారం లభించినా, శాశ్వత ఉపాధి హామీ మాత్రం అందలేదు. ఫ్యాక్టరీ మూతపడటంతో పరిస్థితి మరింత విషమించింది.“భూములు ఇచ్చినప్పుడు మాకు మంచి రోజులు వస్తాయని అనుకున్నాం… ఇప్పుడు జీవితం కష్టాల మయం అయింది” అని సీసీఐ నిర్వాసిత రైతులు ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. ఫ్యాక్టరీ భూములను విమానాశ్రయం నిర్మాణానికి కేటాయించాలని అధికారులు ప్రతిపాదించడంతో రైతులు ఆందోళన చెందుతున్నారు.

మూతపడి ఉన్న సిమెంట్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా చెందిన ఆదిలాబాద్ సిమెంట్ కర్మాగారాన్ని తిరిగి ప్రారంభించాలని ఆదిలాబాద్ ఎంపీ గోడం నగేష్, ఎమ్మెల్యే పాయల్ శంకర్ కేంద్ర ప్రభుత్వాన్ని కోరారు. రాష్ట్ర పరిశ్రమల శాఖ మంత్రి దుద్దిళ్ళ శ్రీధర్ బాబుతో కలిసి, కేంద్ర భారీ పరిశ్రమల శాఖ మంత్రి హెచ్.డి. కుమారస్వామికి వారు వినతి పత్రాన్ని సమర్పించారు.ఎన్నిసార్లు ప్రయత్నించినా కేంద్రం మాత్రం సీసీఐను పునరుద్ధరించడానికి ముందుకు రావడం లేదని కార్మిక సంఘం నాయకుడు విలాస్ చెప్పారు.

ఆదిలాబాద్ సిమెంట్ కర్మాగారం మూత కేవలం ఒక పరిశ్రమ కథ కాదు… అది వేల కుటుంబాల భవిష్యత్తుతో ముడిపడి ఉన్న సామాజిక-ఆర్థిక సంక్షోభం. ఇప్పటికైనా కేంద్ర ప్రభుత్వం స్పష్టమైన నిర్ణయం తీసుకుని పునరుద్ధరణ లేదా ప్రత్యామ్నాయ ఉపాధి మార్గాలను చూపకపోతే, ఈ ప్రాంతం మరింత వెనుకబడే ప్రమాదం ఉంది. శిథిలాల మధ్య మిగిలింది కేవలం యంత్రాలు కాదు… కార్మికుల నమ్మకం కూడా క్రమంగా కూలిపోతోంది.