రెండు దశాబ్ధాల తరువాత తిరిగి బెంగాల్ కు వచ్చిన తస్లీమా

శుక్రవారం (జూలై 31న), న్యూఢిల్లీ నుంచి కోల్‌కతాకు చేరుకున్న ఆ రచయిత్రి, నేతాజీ సుభాష్ చంద్ర అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలో ఘన స్వాగతం పలికింది. తన కోసం వేచి ఉన్న ప్రజలతో ఆమె ఆప్యాయంగా మాట్లాడారు. తనకు తిరిగి కోల్ కతకు రావడం చాలా సంతోషంగా ఉందని పేర్కొన్నారు.

ఒక దశాబ్దం క్రితం బంగ్లాదేశ్ నుంచి ఇండియాకు వచ్చిన తస్లీమా నస్రీన్.. తరువాత 2007 లో వివాదాస్పద పుస్తకం రచన ద్వారా చెలరేగిన నిరసనతో కోల్ కతను విడిచి పెట్టాల్సి వచ్చింది. అంతకుముందు 2003లో, మతపరమైన మనోభావాలను దెబ్బతీసిందనే ఆరోపణలతో అప్పటి సీపీఎం నేతృత్వంలోని పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రభుత్వం ఆమె పుస్తకాన్ని నిషేధించింది.

63 ఏళ్ల ఆమె ప్రస్తుతం దీర్ఘకాలిక నివాస అనుమతి కింద ఢిల్లీలో నివసిస్తున్నారు. ఆగస్టు 1న కోల్‌కతాలో ఆమె హాజరుకానున్న ఒక బహిరంగ కార్యక్రమానికి ముందు ఆమె రాక జరిగింది. ఈ కార్యక్రమానికి పశ్చిమ బెంగాల్ ముఖ్యమంత్రి సువేందు అధికారి, ప్రముఖ రచయిత శిర్షెందు ముఖోపాధ్యాయ్ హాజరు కానున్నారు.

నివేదికల ప్రకారం, ఒకప్పుడు ఇస్లాంను కించపరిచారని బంగ్లాదేశ్ ప్రభుత్వం ఆరోపించిన ఈ కవయిత్రి, తన గౌరవార్థం ఏర్పాటు చేసిన పౌర సన్మాన కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న తర్వాత, తన కొన్ని కవితలను పఠించి, ఒక చర్చలో పాల్గొంటారు.

తన పర్యటనకు ముందు, నస్రీన్ పీటీఐతో మాట్లాడుతూ, కోల్‌కతాకు తిరిగి రావడం "నా సొంత దేశానికి" తిరిగి వచ్చినట్లు అనిపిస్తోందని, దాదాపు 19 ఏళ్ల ప్రవాసం తర్వాత కూడా ఈ నగరాన్ని సందర్శించినట్లు పేర్కొన్నారు.

"నేను నా సొంత దేశానికి తిరిగి వస్తున్నట్లు భావిస్తున్నాను. బెంగాల్ నా హృదయంలో ఎన్నడూ సరిహద్దుతో గానీ, ముళ్లకంచెతో గానీ విభజించబడలేదు. బెంగాల్ తూర్పు భాగానికి తలుపు నాకు మూసే ఉంది, కాబట్టి ప్రస్తుతానికి, బెంగాల్‌లోని ఈ భాగమే నా ఇల్లు," అని ఆమె అన్నారు. తాను "ఆనందంతో పాటు బాధతో" కూడా తిరిగి వస్తున్నానని నస్రీన్ అన్నారు.

తనను బలవంతంగా పంపించివేయక ముందు కోల్‌కతా తనకు ఒక ఇల్లు, స్నేహితులు, పాఠకులు ఒక సొంతమనే భావనను ఇచ్చిందని ఆమె గుర్తుచేసుకున్నారు. "నేను కోల్‌కతాను ఎప్పుడూ ఇష్టపూర్వకంగా విడిచిపెట్టలేదు.

అప్పటి పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రభుత్వం నన్ను రాష్ట్రం విడిచి వెళ్ళేలా బలవంతం చేసింది. అయినా, ఏదో ఒక రోజు నేను తిరిగి వస్తానని ఆశించడం ఎప్పుడూ ఆపలేదు. ఏళ్ళ తరబడి గడిచాయి.. ప్రభుత్వాలు మారాయి.. అయినా ఆ తలుపు మూసే ఉండిపోయింది" అని ఆమె భావోద్వేగంతో చెప్పారు.

తను తిరిగి రావడం కేవలం వ్యక్తిగత పునరాగమనం కంటే ఎక్కువ అని, ఇది ఒకప్పుడు మత ఛాందసులు అణచివేయడానికి ప్రయత్నించిన గొంతు పునరాగమనానికి ప్రతీక అని, భావ ప్రకటనా స్వేచ్ఛ ప్రాముఖ్యతను పునరుద్ఘాటిస్తుందని ఆమె అభివర్ణించారు. తన పర్యటనకు సౌకర్యం కల్పించి, భద్రత కల్పించినందుకు నిర్వాహకులకు, ప్రస్తుత పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రభుత్వానికి నస్రీన్ ధన్యవాదాలు తెలిపారు.

ఒక రచయిత స్వేచ్ఛకు రక్షణ అనేది ఏ ప్రభుత్వ సిద్ధాంతం మీద గానీ, ఏ మత సమూహం ఆమోదం మీద గానీ ఆధారపడకూడదని, దానిని ఒక ప్రాథమిక హక్కుగా కాపాడాలని ఆమె అన్నారు. నస్రీన్ ఆత్మకథ 'ద్విఖండితో' ముస్లిం సమాజ మనోభావాలను దెబ్బతీసిందనే ఆరోపణలతో 2003లో రాష్ట్రంలోని అప్పటి లెఫ్ట్ ఫ్రంట్ ప్రభుత్వం నిషేధించింది.

ఆమె పర్యటన ఒక రాజకీయ వివాదాన్ని రేకెత్తించింది. రచయిత్రి ముస్లింలకు వ్యతిరేకంగా పదేపదే మాట్లాడారని, అందుకే 'డబుల్-ఇంజిన్ ప్రభుత్వం' ఆమెకు ఘనస్వాగతం పలుకుతోందని తృణమూల్ ఎమ్మెల్యే అఖ్రుజ్జమాన్ మీడియాతో అన్నారు.

అయితే, బెంగాల్ మంత్రి అగ్నిమిత్ర పాల్ ఈ పర్యటనకు గట్టిగా మద్దతు తెలిపారు. గత ప్రభుత్వం లౌకికవాదం గురించి మాట్లాడినప్పటికీ, ఆమె నిజాన్ని రాసినప్పుడు భద్రతను నిరాకరించిందని ఆయన అన్నారు. టీఎంసీ ప్రభుత్వం వివిధ వర్గాలను 'రాజకీయ పావులుగా' మాత్రమే ఉపయోగించుకుందని ఆయన ఆరోపించారు.