‘‘కావేరీ నదీ జలాల వివాదాలకు పరిష్కారం కనుగొందాం’’

అయితే, ఈ చర్య రాష్ట్రంలోని రైతు సంఘాలు, రాజకీయ పార్టీల నుంచి తీవ్ర విమర్శలు ఎదుర్కొంటోంది. కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి డీకే శివకుమార్‌తో చర్చల కోసం విజయ్ ఆగస్టు 3న బెంగళూర్ లో పర్యటించనున్నారు. 1970ల చివరలో, 1980లలో అప్పటి ముఖ్యమంత్రి ఎం.జి. రామచంద్రన్, తన వ్యక్తిగత సంబంధాలు, రాజకీయ సదుద్దేశాన్ని ఉపయోగించి, న్యాయ ప్రక్రియకు అతీతంగా తక్షణమే నీటిని విడుదల చేయించడానికి కర్ణాటకతో నేరుగా చర్చలు జరిపారు.

రాజకీయ సంప్రదాయాలను బద్దలుకొడుతూ ఆయన చేసిన ఈ అప్రకటిత పర్యటనలు, తమిళనాడుకు నీటిని అందించడంలో సహాయపడ్డాయని వర్గాలు తెలిపాయి. బెంగళూరులో అపాయింట్‌మెంట్ కోరుతూ విజయ్, శివకుమార్‌కు లేఖ రాయగా, ఆయన ఈ సమావేశానికి అంగీకరించారు.

తమిళనాడు వ్యవసాయ శాఖ మంత్రి ఆర్. వినోత్ శుక్రవారం (జూలై 24) విలేకరులతో మాట్లాడుతూ, దీర్ఘకాలంగా పెండింగ్‌లో ఉన్న కావేరీ వివాదం, ప్రస్తుతం రెండు రాష్ట్రాల మధ్య ప్రతిపాదిత మేకెదాటు డ్యామ్ ప్రాజెక్ట్‌పై ద్వైపాక్షిక చర్చల కోసం విజయ్ ఆగస్టు 3న బెంగళూరు పర్యటనకు రానున్నారని తెలిపారు.

"రాష్ట్ర పర్యటనకు రావాలని ముఖ్యమంత్రి (విజయ్)కి కర్ణాటక అధికారిక ఆహ్వానం పంపింది," అని కుంభకోణంలో వినోత్ విలేకరులతో అన్నారు. మేకెదాటు డ్యామ్ ప్రాజెక్ట్‌పై తమిళనాడు అనుసరిస్తున్న వైఖరిని వినోత్ పునరుద్ఘాటించారు. "మేము మొదటి నుంచి ఇదే వైఖరిని కొనసాగిస్తున్నాము. దాని నిర్మాణానికి మేము ఎప్పటికీ అనుమతించము" అని ఆయన అన్నారు.

కర్ణాటక ఇటీవల చేసిన దౌత్యపరమైన ప్రయత్నాల నేపథ్యంలో ఈ ఆహ్వానం వచ్చింది. జూన్ 18న, శివకుమార్ రాజకీయాలను పక్కనపెట్టాలని ఇరు రాష్ట్రాలను కోరుతూ, మేకెదాటు సమస్యపై విజయ్‌తో ఎప్పుడైనా చర్చించడానికి తన సంసిద్ధతను వ్యక్తం చేశారు. జూన్ 20న, తమిళనాడు సిద్ధంగా ఉంటే ద్వైపాక్షిక చర్చలకు తమ రాష్ట్రం కూడా సుముఖంగా ఉందని కర్ణాటక మంత్రి రామలింగారెడ్డి పేర్కొన్నారు.

కావేరీ సమస్యపై ద్వైపాక్షిక చర్చల కోసం చాలా సంవత్సరాల తర్వాత తమిళనాడు ముఖ్యమంత్రి కర్ణాటకలో పర్యటించడం ఇదే మొదటిసారి. కాంగ్రెస్‌తో పొత్తులో ఉన్నప్పటికీ, గత డీఎంకే ప్రభుత్వం కర్ణాటకతో ద్వైపాక్షిక చర్చలు ఫలితాలనివ్వవని, ఈ సమస్యను చట్టపరమైన మార్గాల ద్వారానే పరిష్కరించుకోవాలని వాదించింది.

తన మంత్రివర్గంలో కాంగ్రెస్‌కు చోటు కల్పించిన తర్వాత విజయ్ చేపట్టిన ఈ చొరవను, దాదాపు దశాబ్దం తర్వాత రెండు రాష్ట్రాల మధ్య ప్రత్యక్ష రాజకీయ సంబంధాలను పునరుద్ధరించే ప్రయత్నంగా రాజకీయ పరిశీలకులు భావిస్తున్నారు. ఆగస్టు 5న ప్రభుత్వ తొలి బడ్జెట్ సమావేశాలు ప్రారంభమయ్యేలోపు కావేరీ సమస్యపై పురోగతి సాధించాలని విజయ్ ఆశిస్తున్నారని వర్గాలు తెలిపాయి.

చట్టబద్ధమైన పరిధికి వెలుపల చర్చలు జరపడం సుప్రీంకోర్టు ఏర్పాటు చేసిన న్యాయ యంత్రాంగాన్ని తప్పించడమే అవుతుందని వాదిస్తూ, పీఆర్ పాండియన్ నేతృత్వంలోని తమిళనాడు కావేరీ రైతుల సంఘం, కర్ణాటక నుంచి 27.5 టీఎంసీల నీటిని విడుదల చేయించాలని కేంద్రాన్ని ఒత్తిడి చేయాలని విజయ్‌ను కోరింది.

ఈ డిమాండ్‌ను గతంలో డీఎంకే అధ్యక్షుడు ఎంకే స్టాలిన్ కూడా లేవనెత్తారు. మేకెదాటు డ్యామ్ ప్రాజెక్టుపై కర్ణాటకతో ఇలాంటి చర్చలను పీఎంకే నాయకుడు అన్బుమణి రామదాస్ కూడా వ్యతిరేకించారు.

తన చారిత్రాత్మక 2018 తీర్పులో, రెండు రాష్ట్రాల మధ్య నీటి పంపిణీని నియంత్రించడానికి, అమలు చేయడానికి కావేరీ నీటి నిర్వహణ అథారిటీ (CWMA) కావేరీ నీటి నియంత్రణ కమిటీ (CWRC)లను చట్టబద్ధమైన యంత్రాంగాలుగా సుప్రీంకోర్టు ఏర్పాటు చేసింది.

సుప్రీంకోర్టు నిర్దేశించిన షెడ్యూల్ ప్రకారం తమిళనాడుకు రావాల్సిన 31 టీఎంసీల నీటికి గాను, జూన్ 1 నుంచి జూలై 22, 2026 మధ్య కేవలం 3.5 టీఎంసీల నీరు మాత్రమే అందింది. జూలై 22న, నీటిని తక్షణమే విడుదల చేయాలన్న తమిళనాడు డిమాండ్‌పై CWMA నిర్ణయాన్ని వాయిదా వేసి, ఈ విషయాన్ని CWRCకి నివేదించిందని, జూలై 28న జరిగే సమావేశంలో దామాషా పద్ధతిలో నీటి పంపిణీ సూత్రాన్ని రూపొందించే బాధ్యతను దానికి అప్పగించారని వర్గాలు తెలిపాయి.

ఈ వివాదంలో సంవత్సరాలుగా అనేక రాజకీయ జోక్యాలు చోటుచేసుకున్నాయి. సుప్రీంకోర్టు సూచన మేరకు అప్పటి ముఖ్యమంత్రి జె. జయలలిత 2012లో తన కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి జగదీష్ షెట్టర్‌తో చర్చలు జరిపారు. 2016లో న్యూఢిల్లీలో జయలలిత, సిద్దరామయ్యల మధ్య ఒక అధికారిక సమావేశం జరిగింది.

అదే సంవత్సరం తరువాత జయలలిత ఆసుపత్రిలో ఉన్నప్పుడు, అప్పటి ప్రజా పనుల శాఖ మంత్రి ఎడప్పాడి కె పళనిస్వామి తమిళనాడుకు ప్రాతినిధ్యం వహించారు. ముఖ్యమంత్రి అయిన తర్వాత, ఆయన అప్పటి ముఖ్యమంత్రి సిద్దరామయ్యను కూడా కలవడానికి ప్రయత్నించారు. అంతకుముందు, 1996లో అప్పటి ముఖ్యమంత్రి కరుణానిధి తన కర్ణాటక సహచరుడు జెహెచ్ పటేల్‌తో నేరుగా చర్చలు జరిపారు.