వెయ్యేళ్ల భువనగిరి కోటపై రోప్‌వే!

వెయ్యేళ్ల చరిత్ర... ఏకశిలా కొండపై అద్భుత నిర్మాణం... ఇప్పుడు అదే కోటపై తెలంగాణలోనే తొలి రోప్‌వే టూరిజం! భువనగిరి ఖిల్లా ఇక చరిత్రకు మాత్రమే కాదు... ఆధునిక పర్యాటకానికి కూడా కొత్త చిరునామాగా మారబోతోంది. ఈ రోప్‌వే ప్రాజెక్ట్ ప్రత్యేకత ఏమిటి? భువనగిరి కోటకు ఉన్న చారిత్రక విశిష్టత ఏంటో తెలుసుకుందాం.

తెలంగాణ పర్యాటక రంగంలో తొలిసారిగా రోప్‌వే ప్రాజెక్టు రూపుదిద్దుకుంటోంది. యాదాద్రి భువనగిరి జిల్లాలోని వెయ్యేళ్ల చరిత్ర కలిగిన భువనగిరి కోటపై రోప్‌వే ఏర్పాటు చేయాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. కేంద్ర ప్రభుత్వం 'స్వదేశ్ దర్శన్ 2.0' పథకం కింద రూ.56.81 కోట్ల నిధులు మంజూరు చేసింది. ఈ ప్రాజెక్టుతో భువనగిరి కోటను అంతర్జాతీయ స్థాయి పర్యాటక కేంద్రంగా తీర్చిదిద్దాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.

భువనగిరి కోట చరిత్రభువనగిరి కోట తెలంగాణలోని అత్యంత ప్రాచీన, విశిష్టమైన కొండకోటల్లో ఒకటి. దాదాపు వెయ్యేళ్ల క్రితం... క్రీ.శ. 11వ శతాబ్దంలో పశ్చిమ చాళుక్య చక్రవర్తి త్రిభువన మల్ల విక్రమాదిత్య VI కాలంలో ఈ కోట నిర్మించబడినట్లు చరిత్ర చెబుతోంది. చాళుక్యుల తర్వాత కాకతీయులు, బహమనీ సుల్తానులు, కుతుబ్‌షాహీలు, ఆసఫ్‌జాహీలు కూడా ఈ కోటను తమ ఆధీనంలో ఉంచుకున్నారు. అందుకే ఈ ఖిల్లా అనేక రాజవంశాల చరిత్రకు ప్రత్యక్ష సాక్ష్యంగా నిలిచింది.

కోట ప్రత్యేకతభువనగిరి కోటలోనే అతిపెద్ద విశేషం... ఇది ఒక భారీ ఏకశిలా గ్రానైట్ పర్వతంపై నిర్మించబడటం. గుడ్డు ఆకారంలో ఉండే ఈ కొండ సహజంగానే శత్రువులకు సవాలుగా ఉండేది. అందుకే అప్పట్లో ఇది బలమైన రక్షణ కేంద్రంగా పేరొందింది. భారీ ప్రహరీలు, బురుజులు, విశాల ద్వారాలు, రహస్య మార్గాలు, నీటి నిల్వ వ్యవస్థలు... ఇవన్నీ అప్పటి నిర్మాణ నైపుణ్యాన్ని ప్రతిబింబిస్తున్నాయి.

భువనగిరి కోట కేవలం ఒక చారిత్రక కట్టడం మాత్రమే కాదు... ఒకప్పుడు శక్తివంతమైన సైనిక స్థావరం, కీలక వాణిజ్య కేంద్రం కూడా.

మిలిటరీ పరంగా:

దాదాపు 500 అడుగుల ఎత్తైన ఏకశిల కొండపై నిర్మాణం కావడంతో శత్రువులు సులభంగా దాడి చేయలేకపోయేవారు. భారీ రాతి గోడలు, లోతైన కందకాలు, బలమైన ప్రవేశ ద్వారాలు కోటను అజేయంగా మార్చాయి. సైనికుల నివాసాలు, ఆయుధాగారాలు, ధాన్యాగారాలు, గుర్రపు శాలలు ఉండేవి. నిజాం కాలంలో పగటిపూట అద్దాలతో, రాత్రిపూట మంటలతో సైనిక సంకేతాలు పంపే సిగ్నలింగ్ కేంద్రంగా కూడా ఉపయోగించారు. గోల్కొండతో రహస్య సొరంగ మార్గం ఉందని స్థానిక చారిత్రక కథనాలు చెబుతున్నాయి.

వాణిజ్య పరంగా:

హైదరాబాద్–వరంగల్ పురాతన వాణిజ్య మార్గంలో ఉండటంతో సరుకుల రవాణాను పర్యవేక్షించే వ్యూహాత్మక కేంద్రంగా నిలిచింది. చుట్టుపక్కల గ్రామాల నుంచి పన్నులు, శిస్తు వసూలు చేసే పరిపాలనా కేంద్రంగా పనిచేసింది. స్థానిక వ్యాపారులు వస్తువుల మార్పిడి చేసుకునే ముఖ్యమైన కేంద్రంగా కూడా ఈ ప్రాంతం అభివృద్ధి చెందింది. అందుకే భువనగిరి కోట... చరిత్రలో కేవలం యుద్ధాలకే కాదు, వాణిజ్యం, పరిపాలన, రక్షణ వ్యవస్థలకు కూడా ఒక కీలక కేంద్రంగా గుర్తింపు పొందింది.

పర్యాటక ఆకర్షణకోట శిఖరానికి చేరుకోవడానికి రాతిలో చెక్కిన సుమారు 500 నుంచి 600 మెట్లు ఉన్నాయి. పైకి చేరుకున్న తర్వాత భువనగిరి పట్టణంతో పాటు చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల అందాలు 360 డిగ్రీల కోణంలో కనిపిస్తాయి. అందుకే భువనగిరి కోట చరిత్రాభిమానులతో పాటు ట్రెక్కింగ్ ప్రేమికులకు కూడా ఎంతో ఇష్టమైన ప్రదేశంగా మారింది.

రోప్‌వే ఎలా ఉంటుంది?

ప్రస్తుతం హైదరాబాద్–వరంగల్ జాతీయ రహదారి నుంచి కోట వరకు సుమారు ఒక కిలోమీటర్ పొడవున రోప్‌వే నిర్మిస్తున్నారు. ఈ రోప్‌వే సెకనుకు 6 మీటర్ల వేగంతో ప్రయాణించనుండగా... గంటకు సుమారు 300 మంది పర్యాటకులు కోటపైకి చేరుకునేలా దీన్ని రూపకల్పన చేస్తున్నారు. ఈ ప్రాజెక్టు పూర్తయితే తెలంగాణలో ఇదే తొలి రోప్‌వే టూరిజం ప్రాజెక్ట్‌గా నిలుస్తుంది.

కొత్త సౌకర్యాలు రోప్‌వేతో పాటు పర్యాటకులకు మరిన్ని సౌకర్యాలు కూడా కల్పిస్తున్నారు. బేస్ క్యాంప్, విశాలమైన పార్కింగ్, రెస్టారెంట్లు, కేఫెటీరియా, గ్రీన్ ల్యాండ్‌స్కేపింగ్, ఇంటర్‌ప్రిటేషన్ సెంటర్ వంటి ఆధునిక సదుపాయాలు ఏర్పాటు చేస్తున్నారు. అలాగే కోటపై పునరుద్ధరణ పనులు, మెట్ల మార్గాల అభివృద్ధి కూడా కొనసాగుతోంది.

ప్రభుత్వం భువనగిరి కోటను మాత్రమే కాకుండా... యాదాద్రి – భువనగిరి – కొలనుపాక ప్రాంతాలను కలుపుతూ ప్రత్యేక టూరిజం సర్క్యూట్‌ను కూడా అభివృద్ధి చేయాలని ప్రణాళికలు రూపొందిస్తోంది. దీంతో ఒకే ప్రయాణంలో ఆధ్యాత్మిక, చారిత్రక, ప్రకృతి పర్యాటకాన్ని ఆస్వాదించే అవకాశం పర్యాటకులకు లభించనుంది.

ప్రయోజనాలురోప్‌వే అందుబాటులోకి వస్తే... వృద్ధులు, చిన్నపిల్లలు, దివ్యాంగులు కూడా సులభంగా కోటపైకి చేరుకోగలుగుతారు.పర్యాటకుల సంఖ్య పెరగడంతో స్థానిక వ్యాపారాలు, హోటళ్లు, గైడ్ సేవలు, ఉపాధి అవకాశాలు కూడా గణనీయంగా పెరిగే అవకాశం ఉంది.వెయ్యేళ్ల చరిత్రను తనలో దాచుకున్న భువనగిరి కోట... ఇప్పుడు ఆధునిక రోప్‌వే టూరిజంతో కొత్త రూపాన్ని సంతరించుకోబోతోంది. చరిత్రకు ఆధునిక సాంకేతికత జతకడితే ఎలా ఉంటుందో చూపించే తెలంగాణ తొలి రోప్‌వే ప్రాజెక్ట్... భువనగిరి కోటను దేశంలోని ప్రముఖ హెరిటేజ్ టూరిజం కేంద్రాల్లో ఒకటిగా నిలబెట్టే అవకాశముంది.